DOZÓR ELEKTRONICZNY A INNE SYSTEMY ODBYWANIA KARY POZBAWIENIA WOLNOŚCI
System Dozoru Elektronicznego (SDE) to jeden z systemów odbywania kary pozbawienia wolności obok systemu terapeutycznego, systemu programowanego oddziaływania oraz zwykłego. System terapeutyczny jest przewidziany dla skazanych cierpiących na zaburzenia psychiczne, uzależnienia, a także dla skazanych osób z niepełnosprawnościami lub cierpiących na upośledzenia umysłowe. W systemie programowanego działania karę mogą odbywać z kolei te osoby, które dobrowolnie akceptują i realizują przewidziany program resocjalizacyjny, a system zwykły to ten, który chyba jest nam najbardziej znany – skazani odbywający karę w systemie zwykłym odsiadują wyroki w zakładach karnych (zamkniętych, półotwartych lub otwartych).
NA CZYM POLEGA DOZÓR ELEKTRONICZNY?
Dozór elektroniczny polega na kontroli zachowania skazanego przy użyciu tzw. środków technicznych. Za ich pomocą można kontrolować np. czy skazany przebywa w określonych dniach tygodnia i godzinach w miejscu wskazanym przez sąd lub komisję penitencjarną. Jako środki techniczne rozumiemy w tym wypadku:
- centralę monitorowania – centrum komputerowe, posiadające narzędzia do przetwarzania danych osobowych, a także m.in. ich gromadzenia, odtwarzania, zabezpieczania i przekazywania do uprawnionych organów,
- system teleinformatyczny – za jego pomocą m.in. podmiot, który prowadzi centralę monitorowania, sądy, kuratorzy sądowi i inne uprawnione podmioty przetwarzają informacje związane z organizowaniem i kontrolowaniem wykonywania kar w SDE,
- nadajniki – urządzenie radiowe zakładane skazanemu na rękę lub nogę, które wysyła komunikaty odbierane przez rejestrator stacjonarny i przenośny (tzw. „obrączka”, „bransoleta”),
- rejestratory stacjonarne – urządzenie radiowe rejestrujące komunikaty, które wysyła nadajnik,
- rejestratory przenośne – urządzenie zawierające odbiornik radiowy, rejestrujące komunikaty wysyłane przez nadajnik pozostający w zasięgu monitorowania.
WOBEC KOGO SĄD MOŻE ORZEC ODBYWANIE KARY W SDE?
Aby orzeczenie kary w systemie dozoru elektronicznego było możliwe, to muszą zostać spełnione poniższe przesłanki:
- osoba została skazana na karę maksymalnie 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności – ponadto, kara musi wynikać z wyroku sądu, nie może to być część kary, która pozostała do odbycia ALBO osoba została skazana w wymiarze niższym niż 3 lata pozbawienia wolności, a część kary, jaka pozostała do odbycia, to nie więcej niż 6 miesięcy. Warunkiem jest to, że nie może chodzić o recydywę (pojęciem tym określamy ponowne popełnienie przestępstwa przez osobę już karaną),
- muszą się na to zgodzić pełnoletni domownicy skazanego, zgoda musi być wyrażona na piśmie,
- skazany musi mieć określone miejsce stałego pobytu,
- muszą być spełnione także warunki techniczne – chodzi tutaj o odpowiednio silny sygnał odbiornika („bransolety”) znajdującego się na ręce lub nodze osoby skazanej,
- trzeba udowodnić przed sądem, że odbycie kary w domu będzie miało takie same skutki, jak klasyczne odbywanie kary.
Dodatkowo, od stycznia 2023 br. komisja penitencjarna również może udzielać skazanym zezwolenia na odbycie kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego (SDE), o ile zostały spełnione powyżej wymienione warunki, pomijając kwestie trwania kary. Komisja penitencjarna będzie mogła umożliwić odbycie kary w SDE, jeśli orzeczona kara nie przekracza 4 miesięcy i nie mamy do czynienia z recydywą. Warunkiem jest także to, że skazany rozpoczął już odbywanie kary w zakładzie karnym – wtedy dopiero komisja może zadziałać.
W naszej kancelarii prowadzimy sprawy o odbywanie kary w ramach systemu elektronicznego dozoru. Osoby zainteresowane zachęcamy do kontaktu.