Czas towarzyszący narodzinom dziecka jest wyjątkowy dla obojga rodziców, chociaż z całą pewnością wiąże się również z wieloma trudnościami, co jest zupełnie normalne. W dzisiejszym artykule tłumaczymy więc, jakie są obowiązki rodziców po narodzinach dziecka. Odpowiemy m.in. na pytania odnośnie domniemania ojcostwa, kwestii nadania dziecka imienia oraz poruszymy inne istotne zagadnienia, które są naszym zdaniem kluczowe, jeśli chodzi o rodzicielstwo.
Macierzyństwo a ojcostwo
Na początek zastanówmy się nad samą kwestią macierzyństwa i ojcostwa. Zgodnie z definicją ustawową, matką dziecka jest kobieta, która je urodziła. Sytuacja jest więc zazwyczaj jasna, bowiem po narodzinach w szpitalu jest sporządzana karta urodzenia (a na jej podstawie akt urodzenia, czyli już dokument urzędowy), a kobieta, która urodziła, naturalnie jest w tym dokumencie uwzględniana jako matka młodego człowieka. Jeśli ma męża, to z mocy prawa to właśnie mąż jest ojcem dziecka. Jest to domniemanie prawne, które wynika z kodeksu rodzinnego. Jeśli dziecko urodziło się w czasie trwania małżeństwa lub przed upływem trzystu dni od jego ustania lub unieważnienia, domniemywa się, że pochodzi ono od męża matki.
To domniemanie jest bardzo ważne, zwłaszcza pod kątem dziedziczenia. Możemy bowiem, niestety, wyobrazić sobie sytuację, w której mężczyzna i kobieta zawierają związek małżeński, pomimo np. złych rokowań chorobowych pana młodego. Dzięki jednak zawarciu małżeństwa, jeśli dziecko urodzi się przed upływem tych trzystu dni od ustania małżeństwa (w związku ze śmiercią współmałżonka kobiety), to dziedziczy po swoim ojcu z mocy ustawy i nie trzeba wówczas podejmować w tym zakresie żadnych innych działań.
Zgłoszenie urodzenia
Zgłoszenie urodzenia powinno nastąpić w ciągu 21 dni od dnia sporządzenia karty urodzenia (czyli właściwie od dnia narodzin dziecka).
Kto jest obowiązany do zgłoszenia urodzenia? W pierwszej kolejności, ojciec dziecka. Jeśli kobieta nie ma męża, a na moment narodzin np. nie możemy ustalić ojca, to będzie to położna obecna przy porodzie, lekarz obecny przy porodzie, a w dalszej kolejności każda inna osoba, która była obecna przy porodzie lub wie o nim na podstawie osobistego przekonania się o tym, a na samym końcu obowiązek ciąży na matce dziecka. Warto wspomnieć, że zgłosić urodzenie dziecka może jedynie osoba, która ma pełną zdolność do czynności prawnych, nie może być więc ani ubezwłasnowolniony, ani małoletni, aby móc to samodzielnie uczynić.
Jakie dokumenty należy przygotować, aby zgłosić urodzenie?
Jeśli załatwiamy sprawę przez internet, wystarczy nam:
- login z hasłem do profilu zaufanego i telefon komórkowy,
- podpis kwalifikowany
- albo e-dowód.
Jeśli wybieramy się do urzędu:
- dowód osobisty,
- a jeśli działamy jako pełnomocnik – również pełnomocnictwo.
Warto zaznaczyć, że jako osoba zgłaszająca urodzenie nie musimy mieć ze sobą karty urodzenia, bo ten dokument do urzędu przekazuje osoba uprawniona, która odebrała poród, czyli np. lekarz lub położna.
Nadanie imienia dziecku
Wybór imienia to również obowiązek, który ciąży na rodzicach dziecka. Oświadczenie o wyborze imienia lub imion dla dziecka składa się razem ze zgłoszeniem urodzenia, czyli w ciągu 21 dni od sporządzenia karty urodzenia i mogą tego dokonać te same osoby, które mogą zgłosić urodzenie dziecka.
Co jest istotne przy wyborze imion? Imię dziecka nie może być dla niego ośmieszające, ani nie może być nieprzyzwoite. Dodatkowo, nie może być nadane w formie zdrobniałej lub takiej, która nie wskazuje na płeć dziecka (w powszechnym znaczeniu danego imienia – nie chodzi więc tutaj o indywidualne przekonania danego urzędnika stanu cywilnego, a powszechne rozumienie). Nadanie imienia i stosowanie się do tych zasad jest bardzo ważne, bowiem jeśli tego nie uczynimy, kierownik urzędu stanu cywilnego nada naszemu dziecku imię z urzędu.
Jeśli pojawią się z Państwa strony pytania dotyczące innych kwestii prawnych związanych z narodzinami dziecka czy obowiązkami rodziców w tym zakresie, prosimy o kontakt z naszą Kancelarią. Udzielimy Państwu odpowiedniego wsparcia w tym zakresie.