Zdarzenia związane z uszczerbkiem na zdrowiu są jednymi z najpopularniejszych roszczeń o zapłatę odszkodowania i zadośćuczynienia. Jednocześnie jednak najczęściej wiążą się z długotrwałym i skomplikowanym pod względem procesowym postępowaniem, gdzie m.in. przeprowadzane są dowody z opinii biegłych lekarzy na okoliczność stanu zdrowia poszkodowanego i zasadności ustalenia ewentualnego zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
W związku z powyższym, w celu przyspieszenia wypłaty poszkodowanym odszkodowań i zadośćuczynienia w dniu 28 kwietnia 2011 r. zmieniono ustawę o prawach pacjentach i Rzeczniku Praw Pacjenta, w której dodano m.in. Rozdział 13a, gdzie wprowadzono pojęcie „zdarzenia medycznego” i ustalono tryb oraz zasady ustalania odszkodowania i zadośćuczynienia przy możliwym pominięciu drogi sądowej.
Zmiany obejmują zdarzenia, które wystąpiły po 1 stycznia 2012 r.
Samo „zdarzenie medyczne” jest określone w ustawie jako:
1) zakażenie pacjenta biologicznym czynnikiem chorobotwórczym
2) uszkodzenie ciała lub rozstrój zdrowia pacjenta
3) śmierć pacjenta,
jeżeli były następstwem niezgodnych z aktualną wiedzą medyczną:
1) diagnozy, jeżeli spowodowała ona niewłaściwe leczenie albo opóźniła właściwe leczenie, przyczyniając się do rozwoju choroby,
2) leczenia, w tym wykonania zabiegu operacyjnego,
3) zastosowania produktu leczniczego lub wyrobu medycznego.
To jednak nie wszystko, ponieważ „zdarzenie medyczne” musi również być następstwem udzielania świadczeń zdrowotnych w szpitalu w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej.
Przy spełnieniu powyższych warunków istotne jest również, że postępowanie przed wojewódzką komisją do spraw orzekania o zdarzeniach medycznych nie jest wszczynane, a wszczęte umarzane, gdy w związku z tym samym zdarzeniem prawomocnie osądzono sprawę o odszkodowanie lub zadośćuczynienie pieniężne albo toczy się postępowanie cywilne w tej sprawie.
Natomiast przy postępowaniu w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej osoby wykonującej zawód medyczny lub postępowaniu karnym w sprawie o przestępstwo związanych z tym samym zdarzeniem, postępowanie odnośnie zdarzenia medycznego zawiesza się. Odwieszenie postępowania następuje z urzędu.
Terminy przysługujące do wniesienia wniosku o ustalenie zdarzenia medycznego są dosyć krótkie i wynoszą 1 rok od dnia dowiedzenia się o zakażeniu, uszkodzeniu ciała lub rozstroju zdrowia albo gdy nastąpiła śmierć pacjenta (termin nie biegnie do dnia zakończenia postępowania spadkowego), jednakże nie później niż 3 lata od dnia wystąpienia samego zdarzenia. Prawidłowe złożenie wniosku o ustalenie zdarzenia medycznego przerywa bieg przedawnienia zgodnie z przepisami Kodeksu Cywilnego, a zasadniczo nie traci się możliwości późniejszego dochodzenia roszczeń na podstawie przepisów KC.
Złożenie wniosku jest stosunkowo proste. Ogranicza się do wypełniania formularza i złożenia do Komisji Wojewódzkiej właściwej dla miejsca siedziby szpitalu, gdzie odbydwało się leczenie.
Wniosek taki może złożyć pacjent lub jego przedstawiciel ustawowy w sytuacji zakażenia, uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia oraz spadkobiercy pacjenta w przypadku jego śmierci.
Opłata za złożenie wniosku wynosi 200 zł i dowód wpłaty na konto właściwego Urzędu Wojewódzkiego należy dołączyć do wniosku.
W kwestii rozstrzygnięć ubezpieczyciel jest związany orzeczeniem wojewódzkiej komisji i jest zobowiązany w terminie 30 dni przedstawić propozycję odszkodowania i zadośćuczynienia. Jednakże propozycja ta nie może przekraczać 100 tysięcy zł w sytuacji zakażenia, uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia oraz 300 tysięcy zł w sytuacji śmierci pacjenta.
Bardzo istotne jest to, że w podanych kwotach zawiera się odszkodowanie i zadośćuczynienie łącznie odnoszących się do jednego zdarzenia medycznego.
NASZE RADY
Postępowanie o ustalenie zdarzenia medycznego to dobry sposób na pozasądowe rozwiązanie sporu. Szczególnie, gdy stan faktyczny nie budzi wątpliwości, a szkoda jest stosunkowo niewielka ze względu na limit 100 lub 300 tysięcy złotych. W sprawach bardziej skomplikowanych lub w sytuacjach wiążących się z większym odszkodowaniem bądź zadośćuczynieniem lepszym wyborem będzie skierowanie sprawy na drogę sądową.